Almanya, Fransa ve İspanya’nın savunma bakanlarının, Berlin’de FCAS projesindeki endüstriyel sıkıntıları aşmak amacıyla bir araya geleceği bildirildi. Avrupa liderleri, yılsonuna kadar bir çözüm bulmayı hedefliyor. Bu üç ülke, Avrupa’nın yeni nesil savaş uçağı programındaki tıkanıklığı bu hafta gidermeye çaba gösterecek. Ukrayna’daki savaşın devam etmesi, bu projenin Avrupa’nın savunma hedefleri açısından taşıdığı kritik önemi artırıyor ve projenin değeri 100 milyar euroya (117 milyar dolar) kadar çıkmış durumda.
Görüşmelerdeki ilerleme sağlanması yönündeki baskılar, sekiz yıl önce başlanmış olan ancak endüstriyel rekabet nedeniyle durma noktasına gelmiş Gelecek Savaş Hava Sistemi (FCAS) projesinin geleceğini kurtarma çabalarının bir sonucu olarak değerlendiriliyor. Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, Fransa Savunma Bakanı Catherine Vautrin ve İspanya Savunma Bakanı Margarita Robles‘in, 11 Aralık Perşembe günü Berlin’de bir araya geleceği bilgisi medyada yer aldı. FCAS ile ilgili planlar, üretim ve teknoloji geliştirme sorumluluklarının paylaşımı konusundaki anlaşmazlıklar sebebiyle tıkanmış durumda. Bu tıkanıklık, Fransa’nın Dassault Aviation şirketi ile Airbus arasında yaşanan sorunlardan kaynaklanıyor.
| Görüşmelerdeki Temel İsimler | Görev | Ülke |
|---|---|---|
| Boris Pistorius | Almanya Savunma Bakanı | Almanya |
| Catherine Vautrin | Fransa Savunma Bakanı | Fransa |
| Margarita Robles | İspanya Savunma Bakanı | İspanya |
Almanya Savunma Bakanlığı’nın sözcüsü, FCAS girişiminin gündemde olacağını belirtirken, bu projenin geleceği konusunda bir yanıt vermedi. Ayrıca, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un önümüzdeki hafta gerçekleştirecekleri toplantıda bu anlaşmazlığın çözümüne yönelik çaba sarf etmeleri bekleniyor.
Liderlik ve İş Paylaşımı Krizi
Alman milletvekili Siemtje Moeller, “Combat Cloud” (Savaş Bulutu) olarak bilinen veri ağı yetenekleri ile insansız sistemlere odaklanmanın projeyi kurtarabileceğini ifade etti. Bunun sonucunda her ülkede kendi savaş uçağına yoğunlaşabileceğini savundu. Öte yandan, Almanya’nın güçlü sendikası IG Metall, Dassault şirketinin projede yer almaya devam etmesi durumunda işbirliğini durdurma tehdidinde bulundu. IG Metall’in üst düzey bir yetkilisi, bu durumu değerlendirerek, sendikanın projede yalnızca tek bir liderlik kabul edip Dassault’a güvenini zedelediğini açıkladı.
Fransa’dan gelen yanıt ise, başkanlığını Dassault CEO’su Eric Trappier’in yürüttüğü Fransız metal işverenleri örgütünden geldi. Trappier, Fransa’nın endüstriyel çıkarlarının dışlanamayacağı konusunda ısrar etti. Temmuz ayında yaptığı açıklamada, ortakların bir uçan demonstratörün de yer alacağı ikinci aşamaya hazırlanırken, FCAS projesinin daha net bir liderlik gerektirdiğini dile getirdi. Airbus CEO’su Guillaume Faury ise programın ilerleyeceği konusunda iyimser olduğunu ancak iş birliği yöntemlerinin henüz netleşmediğini belirtti.
Önümüzdeki günlerde Avrupa Birliği liderlerinin 17-19 Aralık tarihlerinde Brüksel’de bir araya gelmeleri bekleniyor. Almanya Başbakanı Merz, yılsonuna kadar FCAS projesinin geleceğine ilişkin bir karar alınmasını talep etti.
